MRP nedir? Üretim planlamanın basit anlatımı

MRP (malzeme ihtiyaç planlaması) üç soruya cevap verir: ne üreteceğiz, ne malzeme lazım, ne zaman sipariş vermeli. Reçete (BOM), tedarik süresi ve stoktan hesaplama; küçük üretici için örnek ve MRP’nin ERP içindeki yeri.

Numerus3 dk okuma
MRP nedir? Üretim planlamanın basit anlatımı

Küçük üreticide plan ustanın kafasındadır: “Bu hafta 500 adet çıkar, hammadde yeter herhalde.” MRP (Material Requirements Planning, malzeme ihtiyaç planlaması) bu cümleyi hesaba çevirir: satış planından malzeme ihtiyacını, stoktan düşerek satın alma ve üretim emirlerini tarihleriyle üretir. Yazı, MRP’yi tek örnekle anlatır.

MRP şeması: ana üretim planı, ürün reçetesi ve stok/tedarik süresi girdileri; net ihtiyaç = brüt − stok − yoldaki; çıktılar satın alma emirleri ve üretim emirleri
Üç girdi, tek hesap, iki liste: satın alma emirleri ve üretim emirleri, tarihleriyle.

Üç girdi

GirdiNeÖrnek
Ana üretim planıHangi üründen ne zaman kaç adet3. hafta: 500 adet ahşap sandalye
Ürün reçetesi (BOM)1 adet ürün için malzeme listesi ve miktarı4 ayak, 1 oturak, 1 sırt, 12 vida, 0,2 L vernik
Stok ve tedarik süresiEldeki miktar, yoldaki sipariş, tedarikçinin teslim süresiAyak: 800 stokta, tedarik 10 gün

Hesap: tek satır

Net ihtiyaç = brüt ihtiyaç − eldeki stok − yoldaki sipariş. Örnek, ayak için: 500 sandalye × 4 = 2.000 brüt; stok 800, yolda 0 → net 1.200. Tedarik 10 gün, üretim 3. hafta pazartesi başlıyorsa satın alma emri en geç 1. hafta cuma verilmeli. MRP aynı hesabı her malzeme için, her hafta için yapar ve iki liste çıkarır: satın alma emirleri (ne, kaç, hangi tarihte) ve üretim emirleri (yarı mamul varsa).

MalzemeBrütStokNetTedarikSipariş tarihi
Ayak2.0008001.20010 gün1. hafta cuma
Oturak5001203807 gün2. hafta çarşamba
Vida6.00010.0000——
Vernik (L)10030703 gün2. hafta cuma

Reçete doğru değilse hiçbir şey doğru değil

MRP’nin tüm çıktısı reçeteye dayanır. Fire dahil edilmemiş (%3 vida kaybı), alternatif malzeme tanımlanmamış, yarı mamul kademesi atlanmış reçete yanlış emir üretir. İlk iş: en çok satan 10 ürünün reçetesini üretimle birlikte doğrulamak; sonra genişletmek.

MRP neyi yapmaz?

  • Kapasiteyi bilmez: 500 sandalye için makinenin ve ustanın saati yeter mi, söylemez. Bunu MRP II / kapasite planlama ekler; küçük üreticide haftalık kapasite tablosu elle tutulur.
  • Talebi tahmin etmez: ana üretim planı sizden gelir; satış geçmişi ve siparişler girdidir.
  • Stok sayımı yanlışsa düzeltmez: “stokta 800” yanlışsa emir de yanlıştır. Sayım disiplini şart: stok takip programı.

Küçük üretici için başlangıç

  1. İlk 10 ürünün reçetesi (fire dahil) ve her malzemenin tedarik süresi.
  2. Haftalık ana plan: siparişler + tahmin, 4 hafta ileriye.
  3. Stok sayımı: hammadde ve yarı mamul, haftalık döngüsel.
  4. MRP çalıştır: satın alma listesi satın almacıya, üretim emri ustaya.
  5. Her hafta sapma: geç gelen malzeme, plan dışı üretim; reçete ve süreleri düzelt.

Bu döngü Excel’de 10 ürünle döner; 50 ürün ve çok kademeli reçetede ERP’nin üretim modülü gerekir: ERP nedir?. Modülün seçim ölçütleri: KOBİ için ERP seçimi.

Sık sorulan sorular

Hayır. MRP, ERP’nin üretim planlama parçasıdır (tarihsel olarak ERP’den önce gelir). ERP; stok, satın alma, satış, muhasebe ve MRP’yi tek veri tabanında birleştirir.

Bu konuda yol arıyorsanız yazın

İhtiyacınızı anlatın; uygun çözümü ve doğru sırayı birlikte belirleyelim. Aynı gün arıyoruz.

İlgili yazılar

ERP nedir? Ne zaman gerekir, ne zaman gerekmez?
ERP3 dk okuma

ERP nedir? Ne zaman gerekir, ne zaman gerekmez?

ERP şirketin stok, sipariş, satın alma, üretim ve muhasebesini tek veri tabanında birleştiren yazılımdır. Modülleri, CRM ile farkı, KOBİ için “gerekli mi” testi ve tipik geçiş hataları.

6 Ekim 2026
ERP projeleri neden başarısız olur? 7 neden ve önlemi
ERP3 dk okuma

ERP projeleri neden başarısız olur? 7 neden ve önlemi

ERP geçişlerinin yarıya yakını takvimi ve bütçeyi aşar; bir kısmı terk edilir. Yedi neden: sahipsiz proje, süreçsiz yazılım, kirli veri, her modül ilk gün, eğitimsiz ekip, özelleştirme tuzağı, canlıya geçiş günü. Her biri için somut önlem ve 12 haftalık örnek takvim.

21 Eylül 2026

Sizi arayalım

Adınızı ve telefonunuzu bırakın; mesai saatleri içinde aynı gün, dışında ertesi iş günü arıyoruz.

NumerusSoft

Numerus · Numerus Bilişim ekibi

Saha satış ve CRM yazılımı geliştiren ekip. Yazılar, müşteri sahasında gördüklerimizden ve kurduğumuz sistemlerden çıkar.

MRP nedir? Üretim planlamanın basit anlatımı · NumerusSoft